Με επίκεντρο την ιστορική μνήμη και την οικουμενική σημασία της θυσίας των Ελεύθερων Πολιορκημένων – Το μήνυμα του Μητροπολίτη Δαμασκηνού.
Με την παρουσία εκπροσώπων της Εκκλησίας της Ελλάδος, της πολιτικής και αυτοδιοικητικής ηγεσίας, πανεπιστημιακών και ιστορικών ερευνητών ξεκίνησαν την Παρασκευή 16 Οκτωβρίου 2026, στο Τρικούπειο Πολιτιστικό Κέντρο Μεσολογγίου, οι εργασίες του Επιστημονικού Συνεδρίου «Μεσολόγγι 1826–2026: Τόπος Θυσίας και Οικουμενικό Σύμβολο Ελευθερίας».
Το Συνέδριο διοργανώνεται από την Ειδική Συνοδική Επιτροπή Πολιτιστικής Ταυτότητος της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος, με τη συνεργασία και τη φιλοξενία της Ιεράς Μητροπόλεως Αιτωλίας και Ακαρνανίας, στο πλαίσιο των εκδηλώσεων για τη συμπλήρωση 200 χρόνων από την Ηρωική Έξοδο των Ελεύθερων Πολιορκημένων.
Η επίσημη έναρξη και οι χαιρετισμοί
Η τελετή έναρξης πραγματοποιήθηκε με την Ακολουθία του Αγιασμού, την οποία τέλεσε ο Μητροπολίτης Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Δαμασκηνός.
Στη συνέχεια, ο Μητροπολίτης Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου κ. Ιερόθεος, εκπροσωπώντας τον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Ιερώνυμο και την Ιερά Σύνοδο, ανέγνωσε το μήνυμα του Αρχιεπισκόπου.
Χαιρετισμούς απηύθυναν ο Υφυπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης Κωνσταντίνος Καραγκούνης, ο Περιφερειάρχης Δυτικής Ελλάδας Νεκτάριος Φαρμάκης και ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου Μεσολογγίου Δημήτριος Ράπτης, εκπροσωπώντας τον Δήμαρχο Σπύρο Διαμαντόπουλο.
Δαμασκηνός: «Το Μεσολόγγι έχει καταστεί οικουμενικό σύμβολο ελευθερίας»
Ιδιαίτερη αναφορά στην ιστορική και πνευματική σημασία της Εξόδου έκανε στον χαιρετισμό του ο Μητροπολίτης Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Δαμασκηνός, χαρακτηρίζοντας το Μεσολόγγι «πόλη της θυσίας, της ελευθερίας και της ακατάλυτης μνήμης».
Υπογράμμισε ότι η Έξοδος του 1826 δεν αποτελεί μόνο κορυφαίο γεγονός της Ελληνικής Επανάστασης, αλλά έχει αποκτήσει παγκόσμια ακτινοβολία, μετατρέποντας το Μεσολόγγι σε διαχρονικό σύμβολο της ανθρώπινης ελευθερίας και αξιοπρέπειας.
«Το Μεσολόγγι δεν ανήκει μόνο στο 1826. Δεν ανήκει μόνο στην εποχή της Ελληνικής Επανάστασης. Δεν ανήκει μόνο στους Μεσολογγίτες ή στους Αιτωλοακαρνάνες», ανέφερε, επισημαίνοντας ότι η ιστορική μνήμη της Εξόδου αποτελεί κτήμα ολόκληρου του Ελληνισμού.
Αναφερόμενος στη συμμετοχή της Εκκλησίας στον Αγώνα και στην πίστη των πολιορκημένων, σημείωσε χαρακτηριστικά:
«Αυτό είναι ίσως και το βαθύτερο μήνυμα της Εξόδου: ότι ο άνθρωπος μπορεί να στερηθεί τα πάντα αλλά δεν μπορεί να χάσει την ελευθερία της ψυχής του».
Ο Μητροπολίτης τόνισε ακόμη ότι η επέτειος των 200 χρόνων αποτελεί ευκαιρία ουσιαστικής ιστορικής έρευνας και αυτογνωσίας, ώστε η θυσία των Ελεύθερων Πολιορκημένων να εξακολουθήσει να εμπνέει τις νεότερες γενιές.
Οι επιστημονικές εργασίες της πρώτης ημέρας
Την έναρξη των επιστημονικών εργασιών κήρυξε ο Πρόεδρος της Επιστημονικής Επιτροπής, Καθηγητής του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης Εμμανουήλ Βαρβούνης.
Η πρώτη θεματική ενότητα, με τίτλο «Το Χρονικό της Εξόδου και η καθημερινή ζωή στο Μεσολόγγι», επικεντρώθηκε στις συνθήκες της Δεύτερης Πολιορκίας, στην καθημερινότητα των υπερασπιστών, στις κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες της εποχής και στη ζωή των προσφύγων του Μεσολογγίου στον Κάλαμο.
Εισηγήσεις παρουσίασαν η Χριστιαλένα Ξύγκη, η Σοφία Καρύμπαλη – Κυριαζή, η Μάνθα Ζωγράφου, ο Μηνάς Αντύπας και η Θεοδώρα Ζαφειράτου.
Η δεύτερη θεματική ενότητα, «Πρόσωπα της Β΄ Πολιορκίας και της Εξόδου του Μεσολογγίου», ανέδειξε προσωπικότητες και ομάδες αγωνιστών, τη συμμετοχή των γυναικών, τη συμβολή του κλήρου και την παρουσία αγωνιστών από άλλες περιοχές της Ελλάδας.
Εισηγητές ήταν ο Μητροπολίτης Σισανίου και Σιατίστης κ. Αθανάσιος, ο Καθηγητής Πρωτοπρεσβύτερος Χριστοφόρος Χρόνης, ο Γεώργιος Πιτσινέλης, ο Βασίλειος Τσιαμάκης, η Ευγενία Κατούφα, ο Ιωάννης Μπουγάς, ο Νικόλαος Τριψιάνος και ο Χαράλαμπος Χαραλαμπόπουλος.
Μετά την ολοκλήρωση κάθε ενότητας, ο Μητροπολίτης Δαμασκηνός απένειμε στους εισηγητές το αναμνηστικό μετάλλιο της Ιεράς Μητροπόλεως για την επέτειο της Εξόδου.
Η παρουσία των επισήμων
Στην τελετή παρέστησαν οι Μητροπολίτες Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου Ιερόθεος, Δημητριάδος και Αλμυρού Ιγνάτιος, Λευκάδος και Ιθάκης Θεόφιλος, Άρτης Καλλίνικος, Νικοπόλεως και Πρεβέζης Χρυσόστομος και Σισανίου και Σιατίστης Αθανάσιος.
Παρόντες ήταν επίσης ο Υφυπουργός Κωνσταντίνος Καραγκούνης, ο Περιφερειάρχης Νεκτάριος Φαρμάκης, οι Αντιπεριφερειάρχες Αθανάσιος Μαυρομμάτης και Νικόλαος Κατσακιώρης, ο Δήμαρχος Ναυπάκτου Βασίλειος Γκίζας, ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου Μεσολογγίου Δημήτριος Ράπτης, εκπρόσωποι των Σωμάτων Ασφαλείας, των τοπικών αρχών και φορέων.
Συνεχίζονται οι εργασίες έως την Κυριακή
Το Συνέδριο συνεχίζεται το Σάββατο 17 Οκτωβρίου με εισηγήσεις για τις στρατιωτικές επιχειρήσεις, τον Φιλελληνισμό, την παρουσία της Εξόδου στον Τύπο της εποχής, τη λογοτεχνία και την τέχνη, καθώς και την εθνική και διπλωματική σημασία της.
Οι εργασίες θα ολοκληρωθούν την Κυριακή 18 Οκτωβρίου, με εκκλησιασμό των συνέδρων στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό Αγίου Σπυρίδωνος και επίσκεψη στον Κήπο των Ηρώων.
Η παρακολούθηση των εργασιών είναι ελεύθερη για το κοινό.
