Η Ιερή Πόλη του Μεσολογγίου θα φιλοξενήσει για πρώτη φορά το 32ο Πανελλήνιο Επιστημονικό Συνέδριο της Ένωσης Ποινικολόγων και Μαχόμενων Δικηγόρων, ένα κορυφαίο νομικό και θεσμικό γεγονός πανελλαδικής εμβέλειας, αφιερωμένο στη Δικαιοσύνη, την ιστορική της διαδρομή και τις σύγχρονες προκλήσεις του Κράτους Δικαίου.
Το συνέδριο θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 16 Μαΐου 2026, από τις 10:00 έως τις 17:30, στην αίθουσα του Τρικούπειου Πολιτιστικού Κέντρου, υπό την αιγίδα του Δήμου Ιερής Πόλης Μεσολογγίου και με συνδιοργανωτή τον Σύλλογο Γυναικών Ι.Π. Μεσολογγίου «Άρτεμις».
Το θέμα του φετινού συνεδρίου είναι: «Η Ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης και το Πρώτο Πρωτοδικείο Μεσολογγίου»
Η επιλογή του Μεσολογγίου ως τόπου διεξαγωγής του συνεδρίου δεν είναι τυχαία. Η Ιερή Πόλη, πέρα από τον εμβληματικό της ρόλο στην Ελληνική Επανάσταση και στην πορεία προς την ελευθερία, αποτελεί ιστορικό σημείο αναφοράς και για την εξέλιξη των θεσμών της Δικαιοσύνης στο νεοσύστατο ελληνικό κράτος.
Το συνέδριο φιλοδοξεί να αναδείξει τόσο τη βαθιά ιστορική σύνδεση του Μεσολογγίου με τις έννοιες της ελευθερίας, της νομιμότητας και του δικαίου, όσο και να ανοίξει έναν ουσιαστικό δημόσιο διάλογο γύρω από την ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης, σε μια περίοδο κατά την οποία οι θεσμοί και το Κράτος Δικαίου βρίσκονται στο επίκεντρο του κοινωνικού και πολιτικού προβληματισμού.
Στις εργασίες του συνεδρίου θα συμμετάσχουν διακεκριμένοι νομικοί, πανεπιστημιακοί, δικαστικοί λειτουργοί, εισαγγελείς και μαχόμενοι δικηγόροι από όλη τη χώρα, ενώ το πρόγραμμα περιλαμβάνει τρεις βασικές θεματικές ενότητες
- Το ιστορικό πλαίσιο και η σύνδεση του Μεσολογγίου με τα επαναστατικά συντάγματα και τις θεμελιώδεις έννοιες της ελευθερίας και της δικαιοσύνης.
- Η ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης ως θεσμικό θεμέλιο του Κράτους Δικαίου, μέσα από εισηγήσεις κορυφαίων νομικών και δικαστικών λειτουργών.
- Το Πρώτο Πρωτοδικείο της Ιεράς Πόλεως Μεσολογγίου και ο ιστορικός του ρόλος στη γέννηση της τακτικής Δικαιοσύνης στην Ελλάδα.
Το συνέδριο θα ανοίξει με χαιρετισμούς εκπροσώπων της αυτοδιοίκησης, του νομικού κόσμου και των δικηγορικών συλλόγων της χώρας, μεταξύ των οποίων ο Πρόεδρος της Ένωσης Ποινικολόγων και Μαχόμενων Δικηγόρων Δημήτριος Γκαβέλας, ο Περιφερειάρχης Δυτικής Ελλάδας Νεκτάριος Φαρμάκης, ο Δήμαρχος Ι.Π. Μεσολογγίου Σπύρος Διαμαντόπουλος και ο Πρόεδρος της Ολομέλειας των Δικηγορικών Συλλόγων Ελλάδος Ανδρέας Κουτσόλαμπρος.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι εισηγήσεις που συνδέουν το Μεσολόγγι με την ιστορική εξέλιξη των θεσμών, όπως:
- «Ελευθερία ή Θάνατος: Από τη θεμελίωση της ελευθερίας στα Επαναστατικά Συντάγματα στην υπαρξιακή της πραγμάτωση στη Θυσία των Ελευθέρων Πολιορκημένων»
- «Ιδέες περί Πολιτείας και Δικαιοσύνης στην Εφημερίδα Ελληνικά Χρονικά και τις Δημοσιεύσεις του Α. Πολυζωίδη στο Μεσολόγγι»
- «Το Σύνταγμα των φιλοδικαίων στο πολιορκημένο Μεσολόγγι»
- «Η Γέννηση της τακτικής Δικαιοσύνης στην Ελλάδα. Το Πρωτοδικείο Μεσολογγίου ως θεσμικό εργαστήριο»
Παράλληλα, κορυφαίοι νομικοί και δικαστικοί λειτουργοί θα τοποθετηθούν πάνω σε ζητήματα που αφορούν την ανεξαρτησία των δικαστών, τα όρια και τις προκλήσεις της Δικαιοσύνης στη σύγχρονη δημοκρατία, αλλά και τη σχέση της λαϊκής νομιμοποίησης με τη δικαστική ανεξαρτησία.
Η διοργάνωση αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα για το Μεσολόγγι, καθώς εντάσσει την πόλη στον πανελλήνιο θεσμικό και επιστημονικό διάλογο, αναδεικνύοντας παράλληλα την ιστορική της ταυτότητα ως τόπο ελευθερίας, θυσιών αλλά και θεσμικής συγκρότησης του ελληνικού κράτους.
Το 32ο Πανελλήνιο Επιστημονικό Συνέδριο της Ένωσης Ποινικολόγων και Μαχόμενων Δικηγόρων αναμένεται να προσελκύσει το ενδιαφέρον όχι μόνο της νομικής κοινότητας αλλά και πολιτών που ενδιαφέρονται για τη λειτουργία της Δικαιοσύνης και τη διαχρονική σημασία του Κράτους Δικαίου.
Πρόγραμμα – Εισηγήσεις και Συντελεστές του 32ου Πανελλήνιου Επιστημονικού Συνεδρίου
Έναρξη Συνεδρίου: 10:00
Χαιρετισμοί | 10:00 – 10:30
- Δημήτριος Γκαβέλας – Δικηγόρος, Πρόεδρος Ένωσης Ποινικολόγων και Μαχόμενων Δικηγόρων
- Νεκτάριος Φαρμάκης – Περιφερειάρχης Δυτικής Ελλάδας
- Σπύρος Διαμαντόπουλος – Δήμαρχος Ι.Π. Μεσολογγίου
- Ανδρέας Κουτσόλαμπρος – Πρόεδρος ΔΣΑ και Ολομέλειας Δικηγορικών Συλλόγων
- Χρήστος Παΐσιος – Πρόεδρος Δικηγορικού Συλλόγου Μεσολογγίου
- Δημήτριος Νικάκης – Πρόεδρος Δικηγορικού Συλλόγου Αγρινίου
- Σωτηρία Μαυράκη Μανάρα – Πρόεδρος Δικηγορικού Συλλόγου Θήβας
- Αθανάσιος Μακρυγιάννης – Πρόεδρος Δικηγορικού Συλλόγου Λαμίας
- Γιάννης Κοντός – Πρόεδρος Δικηγορικού Συλλόγου Κέρκυρας
- Θωμάς Γεωργίου – Πρόεδρος Δικηγορικού Συλλόγου Πρέβεζας
- Κωνσταντίνος Παλασκώνης – Πρόεδρος Δικαστικών Υπαλλήλων Μεσολογγίου
- Παναγιώτα Νικολοπούλου – Μούτσιου – Πρόεδρος Συλλόγου Γυναικών Ι.Π. Μεσολογγίου «Άρτεμις»
1η Θεματική Ενότητα | 10:30 – 12:30
Θέμα: Ιστορικό πλαίσιο
Προεδρεύοντες:
- Μαργαρίτα Στενιώτη – Πρόεδρος Εφετών, Πρόεδρος Εταιρείας Ελλήνων Δικαστικών Λειτουργών για τη Δημοκρατία και τις Ελευθερίες
- Μάνθα Ζωγράφου – Πρωτοδίκης, Υπ. ΔΝ (ΕΚΠΑ), L.L.M (NYU), Γενική Γραμματέας Εταιρείας Ελλήνων Δικαστικών Λειτουργών για τη Δημοκρατία και τις Ελευθερίες
- Κωνσταντίνος Δημόπουλος – Δικηγόρος, μέλος Δ.Σ. Ένωσης Ποινικολόγων και Μαχόμενων Δικηγόρων
Εισηγητές και εισηγήσεις:
- Θεόδωρος Ασπρογέρακας – Γρίβας, Δικηγόρος Παρ’ Αρείω Πάγω, PGDip (mult.), MA, King’s College London, Μέλος Δ.Σ. και Έφορος Πατριωτικού Ομίλου Απογόνων Αγωνιστών του 1821 και Ιστορικών Γενών της Ελλάδος
«Ελευθερία ή Θάνατος: Από τη θεμελίωση της ελευθερίας στα Επαναστατικά Συντάγματα στην υπαρξιακή της πραγμάτωση στη Θυσία των Ελευθέρων Πολιορκημένων» - Δρ. Λάμπρος Πατσαβέλλας, Διευθύνων την Εισαγγελία Εφετών Ναυπλίου, Επίκουρος Καθηγητής ΕΚΠΑ
«Ιδέες περί Πολιτείας και Δικαιοσύνης στην Εφημερίδα Ελληνικά Χρονικά και τις Δημοσιεύσεις του Α. Πολυζωίδη στο Μεσολόγγι» - Κωνσταντίνος Μαυροειδής, Δικηγόρος, Πολιτικώς Επιστήμων, Επιστημονικός Συνεργάτης Κυπριακού Κέντρου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων Πανεπιστημίου Λευκωσίας
«Το Μεσολόγγι ως σύμβολο» - Φώτιος Σπυρόπουλος, Δικηγόρος Παρ’ Αρείω Πάγω, Επίκουρος Καθηγητής Ποινικού Δικαίου Philips University, Πρόεδρος Κέντρου Μελέτης Εγκλήματος
«Το Σύνταγμα των φιλοδικαίων στο πολιορκημένο Μεσολόγγι» - Κωνσταντίνος Γιαννελάκης, Δικηγόρος, Αναπληρωτής Γενικός Γραμματέας Ένωσης Ποινικολόγων και Μαχόμενων Δικηγόρων
«Μεσολόγγι: όρια ποινικής ευθύνης σε περίοδο πολιορκίας»
Διάλειμμα: 12:30 – 13:00
2η Θεματική Ενότητα | 13:00 – 15:00
Θέμα: Ανεξαρτησία Δικαιοσύνης ως θεσμικό θεμέλιο του Κράτους Δικαίου
Προεδρεύοντες:
- Άρης Χαραλαμπάκης – Ομότιμος Καθηγητής Ποινικού Δικαίου ΔΠΘ, Δικηγόρος
- Μαρία Παπαδημητρίου – Αρεοπαγίτης
- Λουκάς Προυσανίδης – Δικηγόρος, Γενικός Γραμματέας Ένωσης Ποινικολόγων και Μαχόμενων Δικηγόρων
Εισηγητές και εισηγήσεις:
- Λεωνίδας Κοτσαλής, Ομότιμος Καθηγητής Ποινικού Δικαίου ΕΚΠΑ
«Προσεγγίσεις στην ανεξαρτησία Δικαστού ως θεμελιώδες έρεισμα του Κράτους Δικαίου» - Αθανάσιος Δαββέτας, Πρόεδρος Εφετών
«Ανεξαρτησία Δικαστού: σκέψεις και βιώματα» - Ηλίας Κωνσταντακόπουλος, Εισαγγελέας Εφετών
«Ανεξαρτησία Δικαστού: Όψεις και όρια» - Θεόδωρος Μαντάς, Δικηγόρος, Σύμβουλος ΔΣΑ, τ. Αντιπρόεδρος ΔΣΑ
«Κράτος Δικαίου και Δικαιοσύνη – Διαρκής Πρόκληση» - Θεμιστοκλής Ι. Σοφός, ΔΝ – Δικηγόρος, τ. Αντιπρόεδρος ΔΣΑ
«Ο Δικαστής ως “Ελεύθερος Πολιορκημένος” της Δημοκρατίας – Λαϊκή Νομιμοποίηση vs Δικαστική Ανεξαρτησία»
Διάλειμμα: 15:00 – 15:30
3η Θεματική Ενότητα | 15:30 – 17:30
Θέμα: Το Πρώτο Πρωτοδικείο της Ιεράς Πόλεως του Μεσολογγίου
Προεδρεύοντες:
- Βασίλειος Παπαδάς – Εισαγγελέας Αρείου Πάγου
- Ιάκωβος Μπαλτάς – Δικηγόρος Μεσολογγίου
- Κωνσταντίνος Μαντζουράνης – Δικηγόρος, Αντιπρόεδρος Ένωσης Ποινικολόγων και Μαχόμενων Δικηγόρων
Εισηγητές και εισηγήσεις:
- Σωτήριος Μπούρος, Δικηγόρος Μεσολογγίου
«Η Γέννηση της τακτικής Δικαιοσύνης στην Ελλάδα. Το Πρωτοδικείο Μεσολογγίου ως θεσμικό εργαστήριο» - Ευσταθία Σκούρα, Δικηγόρος Μεσολογγίου
«Μεσολόγγι κοιτίδα Δικαιοσύνης» - Παναγιώτης Κοραντζόπουλος, Δικηγόρος Παρ’ Αρείω Πάγω
«Δικαιοδοτικοί θεσμοί στο πολιορκημένο Μεσολόγγι» - Κωνσταντίνος Ζώης, Δικηγόρος Αγρινίου
«Το πρώτο Πρωτοδικείο του Μεσολογγίου – Λειτουργία και Διάρθρωση» - Ιωάννα Λαχανά, Δικηγόρος Παρ’ Αρείω Πάγω
«Ιστορική Αφετηρία των Ελληνικών Δικαστηρίων: Το πρωτόκλητο Δικαστήριο Μεσολογγίου ως η πρώτη θεσμική κοίτη διαμόρφωσης του Φυσικού Δικαστή» - Δήμητρα Στέλιου, Υπεύθυνη Δημοσίων Σχέσεων Συλλόγου Γυναικών Ι.Π. Μεσολογγίου «Άρτεμις» (παρέμβαση)
Συντονισμός:
Τασούλα Παπανικολάου – Δημοσιογράφος
